Advies/Cultuur/schrijven

NaNoWriMo: leer schrijven met een zelfhulpboek

In Tomtesterom onderzoekt presentator Tom Waes diverse zelfhulpboeken. Geen uitdaging is hem te gek. Tom test het allemaal, van Hoe word ik bergbeklimmer tot Bodybuilding voor dummies. In het kader van NaNoWriMo besloot ik in de voetstappen van Tom Waes te treden. Ik haalde een schrijf-hulpboek bij de bibliotheek. Tegelijk volgde ik de afgelopen maand een schrijfcursus, bij diezelfde bibliotheek. Wat is nu de beste methode om te leren schrijven? Ik zocht het voor je uit.

Elke dag een oefening

Na een paar keer wandelen langs de plank met schrijf-hulpboeken koos ik het boek uit dat me het meest aansprak: Het grote schrijf-doe-boek van Louis Stiller, oud-hoofdredacteur van Schrijven Magazine. Ik koos voor dit boek omdat dit het meest praktisch op me overkwam. Het is namelijk een boek met 365 oefeningen, een voor elke dag van het jaar. Ik stelde me zo voor dat ik de komende tijd elke avond een uurtje zou vrijmaken om aan mijn schrijftalent te werken. Kon ik toen al vermoeden dat het anders zou lopen? (Voel je de spanningsboog?)

schrijf-doe-boek

Het fijne van het boek is dat het stapsgewijs is opgebouwd. Je begint met het verzinnen van een idee en het kiezen van een genre. Daarna komen de personages aan bod en de plotvorming in het spannende hoofdstuk: ‘Het conflict: intrige en crisis in het verhaal’. Tussendoor is er aandacht voor poëzie en columns schrijven. Louis stelt je in de inleiding gerust: je mag die hoofdstukken overslaan als je alleen maar geïnteresseerd bent in verhalen schrijven. Maar hij vindt het wel jammer als je dat doet. Van de andere genres kun je namelijk veel leren: “Van de essayistiek leer je observeren, beschouwen, ideeën ontwikkelen, argumenten hanteren. Van de poëzie krijg je de fijnzinnigheid van taal en ritme mee, en het oproepen van verrassende beelden.”

Toevallig maakte mijn schrijfcursus ook zo’n uitstapje. Tijdens de poëzieles werd ik verrast door de beelden die je kunt oproepen met wat simpele poëzie-oefeningen. Ik schudde daar zomaar een prachtige dichtzin uit mijn mouw. Met deze euforie nog in mijn achterhoofd, besloot ik de poëzie-hoofdstukken niet over te slaan, en te luisteren naar Louis’ advies.

Aan de slag

Toen ik dit boek haalde was ik al halverwege mijn schrijfcursus. Ik vond dat ik daarom wel het recht had om de eerste 4 hoofdstukken van het schrijf-doe-boek over te slaan. Stiekem had ik het boek al uitgebreid doorgebladerd, en hoofdstuk 5 leek me een stuk leuker dan de eerste 4. Ik ging zitten aan mijn bureau, pakte mijn notitieboek en het schrijf-doe-boek, en ging in stilte aan de slag (ergens tijdens het bladeren las ik dat in rust werken het beste is voor een beginnend schrijver).
Hoofdstuk 5 heet ‘Alle macht aan de verbeelding’. Hierin leer je je eigen verbeeldingskracht kennen. Louis neemt je bij de hand en sleept je een verhaal door. Hij begint met: “We gaan ons nu echt een verhaal verbeelden. Het speelt in een dorpje, verafgelegen van de grote stad. Aan de rand ligt een klein hotel”. Aan mij de opdracht: beschrijf het dorp.
Vervolgens komen er twee vreemde mensen het dorp binnen. Ze boeken een kamer in het hotel, voor een maand. “Of nee, maak er maar twee maanden van”, zegt een van de twee. Ze betalen contant. Wie zijn die mensen, wat doen ze daar? De volgende stap is dat zij blijkbaar een mysterieus voorwerp bij zich te hebben. Wat is dit voor voorwerp? Waarom hebben ze dit bij zich?

In eerste instantie leek me dit een heel leuke oefening. Met hulp van Louis je eigen thriller/detective schrijven, dat leek me wel wat. Maar al gauw liep ik vast. Ik kon maar geen goede reden bedenken waarom ze dat voorwerp bij zich hadden. Elk scenario dat ik bedacht leek me een groot cliché en enorm kinderachtig. Ik was toch wel tot iets literairders in staat? Teleurgesteld gaf ik het op.

Een later moment pakte ik het boek er weer bij en las hoofdstuk 6. Hierin geeft Louis antwoord op mijn eerdere frustratie. Je moet het genre zoeken dat bij je past, legt hij mij uit. Had hij dat hoofdstuk nu maar eerder aan bod laten komen. Na hoofdstuk 5 weet ik in ieder geval wat niet bij mij past. ‘Detective is niet mijn genre’, noteer ik in mijn schriftje.

detective

Te geforceerd

Toen ik net vertelde over mijn openbaring in de poëzieles van mijn schrijfcursus, vertelde ik niet het hele verhaal. Als eerste oefening die les moesten we een gedicht op rijm schrijven. Het voelde als een wiskundetentamen waar je niet voor geleerd hebt. Het werd volledig leeg in mijn hoofd. Ditzelfde ervoer ik toen ik van Louis moest bedenken waarom de twee mysterieuze bezoekers van het hotel een bepaald voorwerp bij zich hebben. Ik kan niet schrijven als ik in een hoekje word gedrukt, merk ik. Ik kan het blijkbaar ook niet opbrengen om elke avond om zeven uur aan mijn tafel te gaan zitten om de volgende oefening van Louis’ boek te maken. Op deze manier leren schrijven is me te geforceerd, en met die conclusie legde ik het boek onder een stapeltje op mijn bureau. Uit het oog uit het hart.

Bij de schrijfcursus ervoer ik deze geforceerdheid niet – behalve toen ik in rijm moest schrijven. De verschillende oefeningen lieten me proeven aan het schrijverschap. Met veel plezier hoorde ik aan wat mijn medecursisten bedachten. De oefeningen zijn niet heel anders dan uit Louis’ boek, maar het samenzijn en de aanwezigheid van een juf die me alles uitlegt maakt toch dat een cursus leuker is dan een hulpboek.

De cursus wint

Het is nu bijna het einde van NaNoWriMo. Ik heb het gevoel dat ik veel aan de cursus gehad heb. Aan het boek een stuk minder. Ik vond de schrijfoefening frustrerend en wil me niet houden aan allerlei regeltjes. Voor mij heeft zo’n boek dus niet gewerkt. Maar het boek kan denk ik wel goed werken voor wie hier ontvankelijker voor is. Of, zo stel ik me voor, als je een schrijfavond wil organiseren met vrienden. Dan kun je samen fantaseren over het mysterieuze voorwerp van de twee gasten in het hotel.

Advertenties

One thought on “NaNoWriMo: leer schrijven met een zelfhulpboek

  1. Pingback: NaNoWriMo: En toen leefden ze nog lang en gelukkig | Miss Matilda

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s